Những quy tắc bất thành văn ở Nhật

Giải thích những quy tắc không ghi thành luật nhưng rất quan trọng trong tàu điện, nơi công cộng và đời sống hằng ngày ở Nhật.

Ở Nhật có rất nhiều quy tắc không phải là luật nhưng phần lớn mọi người đều coi là điều hiển nhiên phải tuân theo. Nếu vô tình làm sai, bạn có thể bị mọi người xung quanh nhìn với ánh mắt không thiện cảm.

Quy tắc ở tàu điện và nhà ga

• Về nguyên tắc không gọi điện trong tàu. Nếu có cuộc gọi đến, nên chuyển sang im lặng và trả lời bằng tin nhắn
• Khi nghe nhạc hoặc xem video thì bắt buộc phải dùng tai nghe; tuyệt đối không bật loa ngoài
• Khi đông, nên đeo ba lô ra trước hoặc đặt lên giá để đồ
• Trên sân ga, hãy xếp hàng theo vạch chờ lên tàu và chỉ lên sau khi mọi người xuống hết
• Ghế ưu tiên dành cho người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người khuyết tật; nhiều người ở Nhật thường tránh ngồi vào đó ngay cả khi ghế đang trống
• Trên thang cuốn, thường để trống một bên cho người vội đi qua; ở Tokyo thường đứng bên trái, còn ở Osaka thường đứng bên phải

Những quy tắc chung ở nơi công cộng

Âm thanh và giọng nói:

• Ở nơi công cộng, người ta thường cố gắng giữ yên lặng
• Ngay cả trong nhà hàng, việc nói chuyện quá to cũng không được đánh giá cao
• Trẻ em khóc là điều khó tránh, nhưng cha mẹ thường vẫn cố thể hiện sự xin lỗi và chú ý đến người xung quanh

Vừa đi vừa ăn:

• Nhìn chung, việc vừa đi vừa ăn ở nơi công cộng không được ưa chuộng
• Các lễ hội, hội chợ hoặc khu sự kiện là ngoại lệ
• Ngồi ăn trên ghế trước cửa hàng tiện lợi thường không có vấn đề gì

Xếp hàng:

• Văn hóa xếp hàng ở Nhật rất nghiêm túc
• Từ ngân hàng, tòa thị chính đến quầy tính tiền siêu thị, mọi người đều xếp hàng gọn gàng
• Chen ngang thường gây khó chịu rất mạnh

Phép lịch sự trong cửa hàng

• Khi vào hoặc ra khỏi cửa hàng, nhân viên thường nói “irasshaimase” hoặc “arigatou gozaimashita”. Bạn không bắt buộc phải đáp lại, nhưng nhiều người sẽ cúi đầu nhẹ
• Không tự ý mở bao bì sản phẩm
• Nếu muốn thử đồ, nên xin phép trước; nhiều cửa hàng cho thử tự do nhưng việc hỏi vẫn là thói quen phổ biến
• Việc nhìn điện thoại khi thanh toán ngày càng bị xem là bất lịch sự; tốt hơn là cất điện thoại trong lúc tính tiền

Quy tắc về thời gian

• Đi trễ giờ hẹn bị xem là rất bất lịch sự
• Trong môi trường công việc, đến sớm trước giờ hẹn 5–10 phút là điều bình thường
• Ngay cả khi bạn đã báo “tôi sẽ hơi trễ”, việc đi trễ vẫn thường cần lời xin lỗi